ἐν + ἰδίω
Word
Validation
Word-form
Word-lemma
Transliteration (Word)
English translation (word)
Transliteration (Etymon)
English translation (etymon)
Century
Source
Ref.
Ed.
Quotation
Ἔνδιος. ἡ μεσημβρία καὶ ὁ μεσημβρινός. ὁμοίως παρὰ τὸ ἰδίω τὸ ἰδρῶ· Ὅμηρος, ἴδιον, ὡς ἐνόησα. ἐνίδιος καὶ ἔνδιος. ἔνδιος δ’ ὁ γέρων. ἢ παρὰ τὸ ἐνδεῖν καὶ ἐλαττοῦσθαι τὴν ἡμέραν [NB: Orion's main manuscript has τὰ ἡμέτερα. The correct reading τὴν ἡμέραν is that of the Gudianum]
Translation (En)
Endios "noon" and "at noon". Both come from idiō "to sweat". Homer, ‘idion, hōs enoēsa’. *Enidios and endios. ‘Endios d' ho gerōn’ ("and at noon the old man…" Od. 4.450). Or from the fact that the day lacks (endein) and is lessened
Parallels
Choeroboscus, De orthographia (epitome), p. 200 (Ἐνδῖος: Σημαίνει δὲ τὸν μεσημβρινὸν καιρὸν, διὰ τοῦ ι γράφεται· παρὰ τὸ ἴδειν γάρ ἐστιν ἰδίειν, ὅ ἐστιν ἱδροῦν); Etym. Gudianum, epsilon, p. 469 (Γεωργίου Ἔνδιος· σημαίνει τὸν μεσημβρινὸν καιρόν· παρὰ γὰρ τὸ ἰδίειν ἐστίν, ὃ σημαίνει τὸ ἱδροῦν· ἐν γὰρ τῷ καιρῷ ἐκείνῳ ἔστιν ἰδίειν ἤγουν ἱδροῦν); Eustathius, Comm. Il., vol. 3, p. 314 (Τινὲς δὲ τὸ ἔνδιοι ἀντὶ τοῦ ἱδροῦντες, ὡς οἷον ἐνίδιοι, παρὰ τὸ ἶδος καὶ τὸ ἰδίειν, καὶ ἐν συγκοπῇ ἔνδιοι. ἴσως δὲ καὶ παρὰ τὸν ὑγρὸν Δία, ὅ ἐστιν ἀέρα. ὅθεν καὶ τὸ διαίνειν καὶ τὸ «διέμενος» δὲ παρὰ τῷ Κωμικῷ); Eustathius, Comm. Od., vol. 1, p. 177 (Τὸ δὲ ἔνδιος, δηλοῖ μὲν τὸν μεσημβρινὸν, ἤτοι τὸν ἐλθόντα περὶ μεσημβρίαν, ὥραν ταύτην θερμὴν, ὅτέ ἐστιν ἰδίειν ὅ ἐστιν, ἱδροῦν ἡλίου καίοντος, ἵνα εἴη ἔνδιος, ὁ οἱονεὶ ἐνίδιος. ὅθεν καὶ ἴδος φασὶ τὸ θερινὸν κατάστημα. οἷον, ἴδει ἐν αἰνοτάτῳ. καὶ καῦμα ἰδάλιμον); Etym. Magnum, Kallierges, p. 339 (Ἔνδιος: Ἡ μεσημβρία, ἤγουν ὁ μεσημβρινὸς καιρός· παρὰ τὸ ἐνδεῖν καὶ ἐλαττοῦσθαι τὴν ἡμέραν. Ἢ παρὰ τὸ ἰδίω, τὸ ἱδρῶ, γέγονεν ἐνίδιος, καὶ ἔνδιος); Etym. Symeonis, epsilon 408 (Ἔνδιος· ἡ μεσημβρία· ἤγουν μεσημβρινὸς καιρός· παρὰ τὸ ἐνδεῖν καὶ ἐλαττοῦσθαι τὴν ἡμέραν. Ἢ παρὰ τὸ ἰδίω, τὸ ἱδρῶ, γέγονεν ἴδιος καὶ ἔνδιος); Ps.-Zonaras, Lexicon, epsilon, p. 716 (Ἔνδιος. ὁ μεσημβρινὸς καιρὸς παρ’ Ὁμήρῳ. παρὰ τὸ ἐνδεῖν καὶ ἐλαττοῦσθαι τὴν ἡμέραν. [ἢ παρὰ τὸ ἰδίω, τὸ ἱδρῶ, γέγονεν ἐνίδιος καὶ ἔνδιος.]); Schol. Od. 4.450d Pontani (ἔνδιος] μεσημβρινός, ἤγουν κατὰ τὴν μεσημβρίαν, ἐν ᾗ ἐνιδίουσιν ἤτοι ἱδροῦσιν, “ἐνίδιός” τις ὤν, καὶ ἐν συγκοπῇ “ἔνδιος”, ἤτοι βεβρεγμένος)








Comment
Compositional etymology. The second member is assumed to be the verb "to sweat" for noon is the hottest time of the day. The etymology starts from *enidios and assumes a syncope of the /I/. Since the etymology is recorded in Choeroboscus' De orthographia, which is an epitome of Herodian's treatise, and also found in Orion, it is likely that the source is Herodian